Nghị định 23 về quản lý cát, sỏi lòng sông: Quy trách nhiệm người đứng đầu

Để quản lý việc khai thác cát, sỏi lòng sông, Chính phủ đã ban hành nhiều văn bản quy phạm pháp luật quy định rõ cơ chế phối hợp và quy định trách nhiệm cụ thể, tuy nhiên trên thực tế vẫn còn những địa phương buông lỏng quản lý, khai thác lậu còn xảy ra ở nhiều nơi.
Tàu khai thác cát trái phép bị tạm giữ
Tàu khai thác cát trái phép bị tạm giữ

Nhiều văn bản quy định rõ trách nhiệm

Do lợi nhuận rất lớn nên các tổ chức, cá nhân bất chấp để vi phạm pháp luật trong khai thác khoáng sản, cát, sỏi lòng sông và hệ quả không chỉ gây ra tác hại rất lớn cho môi trường, thất thoát rất lớn tài nguyên, nguồn thu ngân sách mà còn làm biến dạng hệ thống sông ngòi, gây sạt lở nghiêm trọng, ảnh hưởng đến đất đai, mất đất canh tác, đe dọa các công trình thủy lợi, đê điều, ảnh hưởng đến sinh kế của người dân ở lưu vực sông.

Ngoài Luật Khoáng sản, Luật Đê điều, Luật Tài nguyên nước và các luật liên quan, Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định 23/2020 quy định cụ thể về quản lý cát, sỏi lòng sông và bảo vệ bờ, bãi sông, lòng sông, xác định rõ trách nhiệm của từng Bộ, ngành, UBND địa phương.

Cụ thể, ngày 24/2/2020, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 23/2020/NĐ-CP quy định về quản lý cát, sỏi lòng sông và bảo vệ lòng, bờ, bãi sông. Nội dung Nghị định thể chế hóa 5 chính sách quan trọng, trong đó, có 2 chính sách liên quan đến trách nhiệm là: quản lý cát, sỏi theo quy định Luật Khoáng sản gắn với trách nhiệm bảo vệ lòng bờ, bãi sông theo quy định của Luật Tài nguyên nước; Quản lý, cấp phép, sử dụng cát, sỏi lòng sông trên lưu vực sông phải gắn với trách nhiệm của địa phương theo địa giới hành chính.

Ngoài ra, Chính phủ đã bổ sung hành vi, tăng mức xử phạt đối với một số hành vi, nhất là khai thác cát, sỏi lòng sông trái phép lên 2 - 3 lần trong Nghị định số 36/2020/NĐ-CP ngày 24/3/2020 quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước và khoáng sản.

Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành Chỉ thị số 38/CT-TTg ngày 29/9/2020 về tiếp tục tăng cường công tác quản lý Nhà nước đối với các hoạt động thăm dò, khai thác, chế biến, sử dụng và xuất khẩu khoáng sản. Theo đó, Thủ tướng Chính phủ chỉ thị Bộ TN&MT tăng cường công tác thanh tra trách nhiệm đối với người đứng đầu cơ quan, tổ chức để xảy ra tình trạng khai thác khoáng sản trái phép, nhất là đối với hoạt động khai thác cát, sỏi…

Trước đó, Chính phủ đã quy định cụ thể trách nhiệm quản lý, bảo vệ khoáng sản chưa khai thác của UBND các cấp tại Nghị định số 158/2016/NĐ-CP ngày 29/11/2016 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Khoáng sản.

Quy trách nhiệm người đứng đầu

Thực tế cho thấy, khi các Bộ, ngành và cơ quan chức năng kiên quyết, đều có thể xử lý tình trạng vi phạm pháp luật trong khai thác cát, sỏi lòng sông. Bằng chứng mới đây nhất là vào cuối tháng 10/2021, Bộ Công an đã bắt quả tang 24 tàu hút cát, khai thác cát trái phép trên sông Văn Úc, đoạn qua địa phận 3 huyện Kiến Thụy, Tiên Lãng và An Lão thuộc TP. Hải Phòng.

Tuy nhiên, vụ việc này khiến dư luận băn khoăn, tại sao những vấn đề sai phạm của địa phương mà phải trên Bộ xuống mới xử lý được và trách nhiệm của chính quyền địa phương đến đâu?

Về vấn đề này, đại diện Tổng cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam cho biết, để quản lý tốt hơn việc quản lý, khai thác tài nguyên khoáng sản, nhất là cát, sỏi lòng sông, Bộ TN&MT đã đề nghị các địa phương, các Bộ liên quan tiếp tục thực hiện nghiêm Chỉ thị số 38/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ; tiếp tục ban hành quy chế phối hợp trong quản lý, xử lý vi phạm pháp luật về khoáng sản. Đến nay đã có hàng chục tỉnh, thành phố ký kết quy chế phối hợp quản lý khoáng sản cát, sỏi lòng sông tại các khu vực giáp ranh, các lưu vực sông; cương quyết xử lý người đứng đầu địa phương nếu để xảy ra hoạt động khai thác cát, sỏi trái phép.

Dẫn chứng về tình trạng khai thác cát, sỏi trái phép lòng sông trên địa bàn TP. Hà Nội - nơi tình trạng này vẫn diễn biến phức tạp, đại diện trên cho rằng, để xử lý triệt để các vụ khai thác khoáng sản trái phép, Công an TP. Hà Nội cần tăng cường chỉ đạo Công an các quận, huyện, thị xã tham mưu UBND cùng cấp tổ chức tập huấn về công tác phát hiện, xử lý vi phạm cho các đối tượng liên quan. Việc phối hợp xử lý vi phạm cần chặt chẽ, thường xuyên hơn, bao gồm cả thanh tra, kiểm tra định kỳ và đột xuất.

Đại diện Tổng cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam cho hay, quá trình thực hiện xử lý vi phạm gặp nhiều khó khăn do trong quá trình truy bắt, đối tượng luôn chạy sang địa bàn huyện khác hoặc tỉnh khác. Do đó, phải xây dựng cơ chế phối hợp xử lý cụ thể. Theo đó, UBND thành phố, cần báo cáo giao Bộ Công an thành lập Đoàn kiểm tra, trong đó có sự tham gia của lực lượng công tác các tỉnh, thành.

Đại diện này cũng đề xuất, về lâu dài, để từng bước hạn chế, giảm thiểu việc khai thác cát, sỏi lòng sông, cần khuyến khích cơ chế, chính sách nguyên liệu thay thế cát, sỏi lòng sông bằng nguyên liệu khác đang có tiềm năng của chính nước ta./.

Minh Hoa

Có thể bạn quan tâm

Bắc Giang: Bắt tạm giam 3 đối tượng vi phạm về quy định đấu thầu thiết bị giáo dục

Bắc Giang: Bắt tạm giam 3 đối tượng vi phạm về quy định đấu thầu thiết bị giáo dục

Công an tỉnh Bắc Giang đã bắt tạm giam và khám xét nơi ở, nơi làm việc của 3 đối tượng về hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây thiệt hại cho ngân sách Nhà nước.
Mỗi địa phương lại có một quy định chống dịch khác nhau, người dân về quê đón Tết cần biết!

Mỗi địa phương lại có một quy định chống dịch khác nhau, người dân về quê đón Tết cần biết!

Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022 đang cận kề, mỗi địa phương lại có một quy định chống dịch khác nhau. Có tỉnh yêu cầu người dân về quê phải có xét nghiệm (test nhanh, PCR) âm tính hoặc buộc phải cách ly y tế. Trong khi nhiều nơi chỉ yêu cầu khai báo y tế và đảm bảo 5K,…
Đông Xuân - Hà Nội: Cạo trọc đồi để khai thác khoáng sản giữa thanh thiên

Đông Xuân - Hà Nội: Cạo trọc đồi để khai thác khoáng sản giữa thanh thiên

Tình trạng lợi dụng việc cải tạo đất để khai thác khoáng sản diễn ra giữa thanh thiên ở xã Đông Xuân, huyện Quốc Oai (Hà Nội), nhưng chính quyền sở tại lại không hề hay biết, khiến công luận không khỏi băn khoăn về công tác quản lý của chính quyền nơi đây.

Các tin khác

Ba Vì (Hà Nội): Đất tặc tiếp tục vô tư khoét đồi, trộm đất, hái lộc đầu xuân

Ba Vì (Hà Nội): Đất tặc tiếp tục vô tư khoét đồi, trộm đất, hái lộc đầu xuân

Tình trạng khai thác khoáng sản không phép diễn ra công khai, có tổ chức, liên tục nhiều ngày, được tổ chức có quy mô lớn, trải rộng ở nhiều xã của huyện Ba Vì. Nhưng lạ thay, chính quyền lại không hề hay biết, khiến công luận không khỏi băn khoăn về công tác quản lý và trách nhiệm của người đứng đầu huyện Ba Vì là ông Đỗ Mạnh Hưng ?
Nghệ An: Bắt tàu công suất lớn khai thác cát trái phép trên sông Lam

Nghệ An: Bắt tàu công suất lớn khai thác cát trái phép trên sông Lam

Dùng tàu vỏ sắt có trọng tải lớn, ngang nhiên khai thác cát trái phép trên sông Lam (Nghệ An), 2 đối tượng vừa bị lực lượng chức năng bắt giữ.
Ba Vì (Hà Nội): Đất tặc vô tư khoét đồi, chở đất “hái lộc” đầu xuân !

Ba Vì (Hà Nội): Đất tặc vô tư khoét đồi, chở đất “hái lộc” đầu xuân !

Thời gian vừa qua ở xã Cẩm Lĩnh, huyện Ba Vì, Hà Nội đã xảy ra tình trạng đất tặc vô tư và liên tục khoét đồi, khai thác đất không phép rồi chở đi tiêu thụ trước mắt chính quyền sở tại, nhưng không được chính quyền ngăn chặn triệt để.
Hà Nội: Vì sao nói huyện Ba Vì là "thiên đường của khoáng sản tặc"?!

Hà Nội: Vì sao nói huyện Ba Vì là "thiên đường của khoáng sản tặc"?!

Tác nghiệp báo chí tại huyện Ba Vì, phóng viên đã ghi nhận được nhiều hình ảnh về tình trạng khai thác khoáng sản không phép ở các xã Minh Quang và Yên Bài. Những “khai trường” rộng lớn, rầm rộ, công khai khai thác đất khiến nơi đây được ví như thiên đường của “khoáng sản tặc”?!
Đông Xuân - Hà Nội: Cạo trọc đồi để khai thác khoáng sản giữa thanh thiên

Đông Xuân - Hà Nội: Cạo trọc đồi để khai thác khoáng sản giữa thanh thiên

Tình trạng lợi dụng việc cải tạo đất để khai thác khoáng sản diễn ra giữa thanh thiên ở xã Đông Xuân, huyện Quốc Oai (Hà Nội), nhưng chính quyền sở tại lại không hề hay biết, khiến công luận không khỏi băn khoăn về công tác quản lý của chính quyền nơi đây.
Hà Nội: Trưởng phòng TN&MT huyện Ba Vì cung cấp thông tin sai sự thật

Hà Nội: Trưởng phòng TN&MT huyện Ba Vì cung cấp thông tin sai sự thật

Việc khai thác khoáng sản không phép tồn tại nhiều tháng ở xã Minh Quang, huyện Ba Vì, nhưng không được các cấp chính quyền ngăn chặn triệt để. Tuy nhiên, khi báo chí phản ánh, Trưởng phòng Tài nguyên & Môi trường huyện Ba Vì lại cung cấp thông tin sai sự thật, để lấp liếm cho sự yếu kém trong quản lý, việc làm này tiềm ẩn gây tổn hại tới uy tín của tổ chức Đảng.
Quảng Nam: Công ty khai thác khoáng sản trái phép bị phạt hơn 120 triệu đồng

Quảng Nam: Công ty khai thác khoáng sản trái phép bị phạt hơn 120 triệu đồng

UBND tỉnh Quảng Nam vừa ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực khai thác khoáng sản đối với Công ty TNHH Xây dựng Trường Minh Tuyết (thôn Anh Long, xã Tam Nghĩa, huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam) với số tiền 120 triệu đồng.
An Giang: Bắt quả tang nhóm đối tượng khai thác đất mặt ruộng trái phép

An Giang: Bắt quả tang nhóm đối tượng khai thác đất mặt ruộng trái phép

Ngày 20/12, Công an tỉnh An Giang cho hay, Phòng Cảnh sát môi trường Công an tỉnh vừa bắt quả tang gần chục chiếc Kobe và xe tự chế đang khai thác đất mặt ruộng trái phép trên cánh đồng thuộc xã Tân Lập, huyện Tịnh Biên.
Quảng Bình: Đề nghị thu giấy phép 2 mỏ đá gây ô nhiễm

Quảng Bình: Đề nghị thu giấy phép 2 mỏ đá gây ô nhiễm

Ngoài gây ô nhiễm môi trường, chủ của 2 mỏ đá bị UBND thị xã Ba Đồn, tỉnh Quảng Bình đề nghị thu hồi giấy phép khai thác khoáng sản còn nợ các khoản thuế hơn 5,2 tỷ đồng.
Quốc Oai (Hà Nội): Tiềm ẩn thất thoát khoáng sản tại xã Đông Xuân

Quốc Oai (Hà Nội): Tiềm ẩn thất thoát khoáng sản tại xã Đông Xuân

Xã Đông Xuân, huyện Quốc Oai (Hà Nội) những ngày gần đây, đang xuất hiện nhiều xe ô tô chở đầy đất, liên tục di chuyển qua đường làng, ngõ xóm. Phía xa xa, trên cao của một quả đồi, là những máy múc đang “đua nhau” cày xới, san phẳng một phần quả đồi với diện tích đất rộng lớn.
Kon Tum: Gia hạn giấy phép khai thác 06 mỏ cát trên sông Đăk Bla

Kon Tum: Gia hạn giấy phép khai thác 06 mỏ cát trên sông Đăk Bla

Nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững, giảm tác động đến môi trường và tăng thu ngân sách, UBND tỉnh Kon Tum vừa có văn bản gia hạn quyền khai thác khoáng sản năm 2021
Nhờ nỗ lực mở cửa trở lại hoạt động kinh tế, dầu thô tăng 0,86 USD/thùng

Nhờ nỗ lực mở cửa trở lại hoạt động kinh tế, dầu thô tăng 0,86 USD/thùng

Nhờ nỗ lực mở cửa trở lại hoạt động của nền kinh tế, đã hỗ trợ giá xăng dầu hôm nay tiếp tục duy trì đà tăng mạnh. Nhu cầu năng lượng được dự báo tăng mạnh hơn trong thời gian tới.
Gia Lai: 5 doanh nghiệp trúng đấu giá quyền khai thác khoáng sản

Gia Lai: 5 doanh nghiệp trúng đấu giá quyền khai thác khoáng sản

Sau khi trúng đấu giá, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Gia Lai làm thủ tục trình UBND tỉnh công nhận kết quả đấu giá quyền khai thác khoáng sản
Chủ động giải quyết căn bản vấn đề an ninh nguồn nước

Chủ động giải quyết căn bản vấn đề an ninh nguồn nước

Vừa qua, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về Đề án bảo đảm an ninh nguồn nước, an toàn đập, hồ chứa nước giai đoạn 2021 - 2025, tầm nhìn đến năm 2045.
Vụ khai thác đất trái phép ở Bình Định: Xử lý trách nhiệm Chủ tịch UBND xã theo quy định nào? (bài 3)

Vụ khai thác đất trái phép ở Bình Định: Xử lý trách nhiệm Chủ tịch UBND xã theo quy định nào? (bài 3)

Việc để tình trạng khai thác đất trái phép lộng hành trong thời gian dài, nhưng không có biện pháp xử lý. Chủ tịch UBND xã Bình Nghi, sẽ bị xử lý theo quy định nào của pháp luật hiện hành?    
Xem thêm
Huyện Cần Giờ, TP. HCM: Cần thấu tình, đạt lý, đừng để người dân thêm sâu vào hoàn cảnh khốn khó

Huyện Cần Giờ, TP. HCM: Cần thấu tình, đạt lý, đừng để người dân thêm sâu vào hoàn cảnh khốn khó

Hai năm qua, tình hình dịch bệnh Covid 19 đã đẩy nhiều gia đình vào hoàn cảnh khó khăn, khổ cực; thiết nghĩ Chính quyền Huyện Cần Giờ, TP. Hồ Chí Minh cần thấu tình đạt lý, đừng quá khiêm cưỡng mà đẩy người dân thêm sâu vào sự khốn khó.
Phú Yên: Ngư dân trúng đậm mùa cá ngừ đại dương

Phú Yên: Ngư dân trúng đậm mùa cá ngừ đại dương

Các ngư dân tại Phú Yên đang trúng đậm cá ngừ đại dương ở các ngư trường như ngoài khơi, đây là một tín hiệu khởi sắt cho ngư dân sau một năm có quá nhiều biến cố về kinh tế xã hội.
Đắk Lắk: Người trồng dưa hấu lao đao vì bí đầu ra những ngày cận Tết

Đắk Lắk: Người trồng dưa hấu lao đao vì bí đầu ra những ngày cận Tết

Người trồng dưa hấu trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk bắt đầu vào vụ thu hoạch. Tuy nhiên, nông dân trồng dưa đang gặp rất nhiều khó khăn trong vấn đề tiêu thụ dịp cận Tết khi thị trường trong và ngoài nước đều bị "đóng băng".
Quảng Bình: Xử phạt 60 triệu đồng một công ty gây ô nhiễm môi trường

Quảng Bình: Xử phạt 60 triệu đồng một công ty gây ô nhiễm môi trường

Cơ quan chức năng tỉnh Quảng Bình vừa xử phạt Công ty Cổ phần Thương mại-Quảng cáo-Xây dựng Địa ốc Việt Hân 60 triệu đồng vì gây ô nhiễm môi trường trong quá trình thi công dự án “Khu nhà ở thương mại phía Tây mương Phóng Thủy, phường Bắc Lý, TP. Đồng Hới.
Quảng Trị: Bắt giữ đối tượng vận chuyển 8 cá thể cầy vòi hương quý hiếm

Quảng Trị: Bắt giữ đối tượng vận chuyển 8 cá thể cầy vòi hương quý hiếm

Lực lượng chức năng tỉnh Quảng Trị vừa phát hiện, bắt giữ xe ôtô bán tải vận chuyển 8 cá thể cầy vòi hương (nặng 20,5kg) còn sống. Đây là loài động vật nguy cấp, quý hiếm thuộc nhóm IIB.
Hà Nội: Chính quyền Ba Vì dửng dưng với nạn “khoáng sản tặc”?!

Hà Nội: Chính quyền Ba Vì dửng dưng với nạn “khoáng sản tặc”?!

Từ tháng 7 trở lại đây, tình trạng khai thác khoáng sản “trộm” liên tục xuất hiện giữa ban ngày tại xã Minh Quang, huyện Ba Vì, TP Hà Nội... nhưng không được chính quyền ngăn chặn triệt để. Khi báo chí phản ánh, lãnh đạo chính quyền địa phương vẫn thờ ơ, dửng dưng khó hiểu, khiến dư luận ngờ vực liệu có sự "bật đèn xanh" để nạn trộm khoáng sản lộng hành?!