Những dinh thự nguy nga một thời trở thành di tích kiến trúc (Phần II)

Cập nhật: 00:00 | 03/12/2020
Rồi biệt phủ, rồi tư dinh có thể được xây bằng tiền sạch hay tiền bẩn, điều ấy là cảm nhận của muôn dân. Thật giả, chính tà, độc ác hay thiện lương… Khi thời gian trôi đi, tất cả đều phơi bày trước mặt trời. Nghĩa là đều thành lịch sử để người đời sau nhìn nhận và phán xét.    

Uy Nghi Dinh Thự Hoàng A Tưởng Vùng Cao Nguyên Trắng

Hoàng A Tưởng và vợ

Theo lịch sử ghi nhận, trước năm 1945, Bắc Hà là xã hội thuộc địa nửa phong kiến, có giai cấp thống trị và bị trị, người bóc lột và kẻ bị bóc lột, trong đó tầng lớp bóc lột là các thổ ti mà điển hình là cha con Hoàng Yến Chao và Hoàng A Tưởng, tuy là người dân tộc Tày nhưng cai trị một vùng có tới 70% là người Mông nên vẫn được dân gọi là "vua Mèo”.

 Trước ngày Lào Cai được giải phóng (11/1950), Bắc Hà không chỉ nằm trên con đường tơ lụa nối với Vân Nam qua vùng Trung Á, mà Bắc Hà còn là nơi trung chuyển thuốc phiện từ Trung Á qua Đông Dương xuống khu vực Nam Á và ngược lại. Cao nguyên Bắc Hà trước đây nổi tiếng là vùng cây thuốc phiện, thuế bổ xuống đầu dân bằng thuốc phiện.

Sử sách còn ghi, mỗi năm Bắc Hà thu thuế từ 1,8-2,25 tấn thuốc phiện, riêng Hoàng A Tưởng mỗi năm thu không của dân 500 kg thuốc phiện, ép dân bán rẻ 500 kg, đứng đầu đường dây buôn bán thuốc phiện và hàng hoá xuyên Á qua ngả Bắc Hà.

Đến với thị trấn Bắc Hà (Lào Cai), bạn sẽ không khỏi ngạc nhiên khi ngay giữa trung tâm thị trấn lại có một ngôi biệt thự vô cùng bề thế, mang nét gì đó rất cổ kính của kiến trúc châu Âu. Đó là dinh thự “Vua Mèo xứ Bắc Hà” được coi là ngôi nhà quyền lực nhất vùng cao nguyên trắng.

Hai kiến trúc sư đến từ hai nền văn hóa khác nhau, vậy nên ngôi biệt thự mang phong cách Á -Âu kết hợp. Trong đó nổi lên là các nét kiến trúc phương Tây được thể hiện trong những chi tiết như họa tiết cành nguyệt quế đắp nổi trên các cửa vào, biểu tượng cho hạnh phúc và thịnh vượng, cửa lan can trổ ra hình vòm, cột nhà thanh thoát, lan can, cầu thang vòng, hành lang lát gạch.

Một góc dinh thự

Khu dinh thự vua Mèo là một kết cấu kiến trúc khá đặc biệt so với kiến trúc các dinh thự khác tại Việt Nam thời bấy giờ. Dinh vừa là nơi để ở của cha con Hoàng Yến Chao, Hoàng A Tưởng, song cũng là nơi làm việc và còn có chức năng pháo đài bảo vệ. Toàn bộ dinh có sự đan xen hài hòa, bố cục hình chữ nhật liên hoàn khép kín tổng thể 36 phòng, với tổng diện tích lên đến 4.000m2. Dinh thự còn thể hiện được chức năng bảo vệ chủ nhân tòa nhà, với các tường rào bảo vệ, bốn phía tường đều có lỗ châu mai như pháo đài và có lính canh giữ.

Nơi thành điểm du lịch khi đến Bắc Hà, Lào Cai

Hai bên tả hữu của ngôi nhà là hai dãy nhà ngang có bố cục, kiến trúc giống nhau. Mỗi dãy đều hai tầng và thấp hơn nhà chính, mỗi tầng có 3 gian, sử dụng làm phòng khách, phòng ăn, phòng ngủ của 3 bà vợ của Hoàng Yến Chao, 2 vợ của Hoàng A Tưởng, và cho 2 vị cố vấn người Pháp và Trung Quốc.

Dinh thự hầu như còn nguyên vẹn

Lâu đài được xây dựng từ năm 1914 đến năm 1921, nằm trên đường lên Si Ma Cai. Hoàng A Tưởng dân tộc Tày là con Hoàng Yến Chao - Thổ ty vùng cao nguyên Bắc Hà. Tòa lâu đài của "vua" đã phục chế quét vôi màu vàng. Dinh Hoàng A Tưởng nằm ở trung tâm huyện lỵ Bắc Hà, tỉnh Lào Cai.

Dinh Hoàng A Tưởng được xây dựng từ năm 1914 và hoàn thành năm 1921

PV

  • Xin chờ trong giây lát...